فصل اقتصاد - مدیرعامل منطقه آزاد انزلی گفت: در منطقه آزاد انزلی این ظرفیت وجود دارد که از برخی اسکلهها برای تجارت و ترانزیت فرآوردههای سوختی استفاده شود، اما در صورت توسعه میادین نفت و گاز دریای خزر، بهطور طبیعی ایجاد یک بندر تخصصی نفتی یا اجرای راهکارهای مشابه در دستور کار قرار خواهد گرفت.
مصطفی طاعتیمقدم، مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی، در نشست خبری امروز با تشریح آخرین وضعیت فعالیتهای بندر کاسپین، از رشد عملکرد این بندر در ماههای اخیر خبر داد و گفت: با وجود شرایط ناشی از جنگ و تحولات اخیر، عملکرد بندر کاسپین طی سه تا چهار ماه گذشته حدود 35 درصد نسبت به مدت مشابه سال گذشته افزایش یافته است.
وی با اشاره به آمار تخلیه و بارگیری کالا در این بندر اظهار کرد: از ابتدای سال تاکنون حدود 110 هزار تن انواع کالا، بهویژه غلات و کالاهای خشک، از طریق بندر کاسپین جابهجا شده و عملکرد بندر به سطح پیشبینیشده رسیده است.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی با اشاره به چالشهای حملونقل دریایی در دریای خزر گفت: پس از آزادسازی صادرات سوخت از سوی روسیه، کشتیهای مخزندار که پیشتر در حمل روغن فعالیت میکردند، به سمت حمل سوخت هدایت شدند. این موضوع موجب کاهش ظرفیت حمل روغن و افزایش قابل توجه هزینه حمل این کالا شد؛ بهطوری که نرخ حمل از حدود 35 دلار به بیش از 105 دلار در مقطعی افزایش یافت و این مسئله فشار مضاعفی را به تجار و بازرگانان وارد کرد.
طاعتیمقدم با تأکید بر ضرورت توسعه ناوگان دریایی کشور در دریای خزر افزود: در برخی حوزهها با کمبود کشتیهای تخصصی مواجه هستیم. در حال حاضر کشتیهای مخزندار، کشتیهای کانتینربر و کشتیهای «رو-رو» به تعداد کافی در اختیار نداریم و لازم است برای تأمین این ناوگان برنامهریزی جدی انجام شود.
وی ادامه داد: هرچند در حوزه حمل کالاهای فلهای مشکل جدی وجود ندارد، اما برای توسعه شیوههای جدید حملونقل دریایی از جمله حمل مایعات، حمل کامیون به روش «رو-رو» و حمل کانتینری، باید زیرساختهای ناوگان همزمان با توسعه بنادر تکمیل شود.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی با اشاره به سرمایهگذاریهای انجامشده در بنادر شمالی کشور اظهار کرد: زیرساختهای لازم برای توسعه این بخش در بنادر از جمله بندر امیرآباد و بندر کاسپین در حال ایجاد است، اما در صورت تأمین نشدن شناورهای مورد نیاز، امکان بهرهبرداری کامل از این ظرفیتها وجود نخواهد داشت و بخشی از سرمایهگذاریهای انجامشده بلااستفاده میماند.
وی در پایان با تأکید بر لزوم برنامهریزی برای توسعه ناوگان دریایی کشور، کمبود شناورهای تخصصی را یکی از مهمترین چالشهای حملونقل دریایی در دریای خزر عنوان کرد.
طاعتیمقدم در ادامه با تشریح مأموریت راهبردی منطقه آزاد انزلی اظهار کرد: مهمترین مأموریت این سازمان، تبدیل منطقه آزاد انزلی به گره اصلی حملونقل ترکیبی چهاروجهی در شمال کشور است و این هدف به عنوان محور اصلی برنامه راهبردی و عملیاتی منطقه آزاد نیز تعریف شده است.
وی افزود: تحقق این هدف تنها به توسعه زیرساختهای حملونقل و لجستیک محدود نمیشود و مستلزم ایجاد و توسعه خدمات مورد نیاز فعالان اقتصادی، بازرگانان، شرکتهای حملونقل، واردکنندگان و صادرکنندگان است. بر همین اساس، برنامهریزی برای توسعه خدمات پشتیبان در دستور کار سازمان منطقه آزاد انزلی قرار دارد.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی با اشاره به ظرفیتهای گردشگری استان گیلان گفت: اگرچه گردشگری مأموریت اصلی منطقه آزاد انزلی نیست، اما با توجه به جایگاه گیلان به عنوان یکی از مهمترین مقاصد گردشگری کشور، باید برای ارتقای کیفیت خدمات به گردشگران برنامهریزی شود.
وی ادامه داد: هدف ما صرفاً افزایش تعداد گردشگران نیست، بلکه تلاش میکنیم با فراهم کردن زیرساختها و خدمات استاندارد، مدت ماندگاری مسافران در محدوده 32 کیلومتری منطقه آزاد انزلی افزایش یابد. در همین راستا، پروژههای مختلفی برای توسعه زیرساختهای گردشگری و ارتقای کیفیت خدمات در دست اجرا قرار دارد.
طاعتیمقدم از آغاز اجرای بیش از 80 پروژه در منطقه آزاد انزلی خبر داد و اظهار کرد: جزئیات این طرحها بهزودی در نشستی جداگانه تشریح خواهد شد.
وی همچنین به موضوع ساختوسازهای خارج از ضابطه در محدوده منطقه آزاد اشاره کرد و گفت: با تغییرات ایجادشده در محدوده منطقه آزاد، در برخی نقاط ساختوسازهای بیرویه شکل گرفته است. برای ساماندهی این وضعیت، طرحهای مشخصی تدوین شده تا ضمن مدیریت توسعه کالبدی منطقه، از بروز مشکلات در آینده جلوگیری شود.
طاعتیمقدم در پاسخ به سوالی درباره احتمال احداث اسکلهها و پایانههای نفتی در منطقه آزاد انزلی اظهار کرد: موضوع بهرهبرداری از ظرفیتهای نفت و گاز دریای خزر، بهویژه در محدوده سواحل گیلان و رودسر، موضوع جدیدی نیست و حتی پیش از انقلاب نیز مطالعات و اقداماتی در این زمینه انجام شده بود.
وی با تأکید بر اینکه بندر کاسپین برای ایفای نقش بهعنوان بندر تخصصی نفتی طراحی نشده است، گفت: در منطقه آزاد انزلی این ظرفیت وجود دارد که از برخی اسکلهها برای تجارت و ترانزیت فرآوردههای سوختی استفاده شود، اما در صورت توسعه میادین نفت و گاز دریای خزر، بهطور طبیعی ایجاد یک بندر تخصصی نفتی یا اجرای راهکارهای مشابه در دستور کار قرار خواهد گرفت.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی با اشاره به برخی طرحهای گذشته در این حوزه افزود: در سالهای گذشته، پروژه انتقال فرآوردههای نفتی از طریق خطوط لوله که از سوی مرحوم اکبر ترکان پیگیری میشد، مطرح بود، اما این طرح بعدها از اولویت خارج شد و به مرحله اجرا نرسید.
طاعتیمقدم ادامه داد: در صورتی که بهرهبرداری از منابع نفت و گاز دریای خزر توسعه یابد، ایجاد زیرساختهای تخصصی برای پشتیبانی از این بخش نیز اجتنابناپذیر خواهد بود. امیدواریم این موضوع با رعایت کامل الزامات زیستمحیطی دنبال شود تا علاوه بر حفظ محیطزیست دریای خزر، زمینهساز توسعه اقتصادی استانهای شمالی و کشور نیز باشد.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی همچنین درباره ضرورت رونق کریدور شمال - جنوب و برنامههای توسعه حملونقل کانتینری از طریق بندر کاسپین گفت: با اتصال بندر کاسپین به شبکه ریلی کشور، ظرفیت مناسبی برای توسعه حملونقل کانتینری و ترانزیت کالا ایجاد شده و باید از این فرصت برای تقویت کریدورهای تجاری، بهویژه در مسیر کشورهای حاشیه خزر و هند، استفاده شود.
وی افزود: در این زمینه مذاکراتی برای جذب بار و افزایش جابهجایی کانتینرها انجام شده و در صورت همسویی سیاستگذاریهای کلان کشور با برنامههای توسعهای منطقه، بندر کاسپین میتواند نقش مؤثرتری در حملونقل بینالمللی ایفا کند.
طاعتیمقدم با اشاره به آخرین وضعیت پروژه اتصال ریلی بندر کاسپین اظهار کرد: با تعامل و هماهنگی انجامشده با شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حملونقل، پروژه ایستگاه راهآهن کاسپین پیشرفت مناسبی داشته است. همچنین از سال گذشته، ایستگاه راهآهن کاسپین و بخش پشتیبانی آن تجمیع شده و هماکنون این ایستگاه دارای دو خط ریلی است.
وی ادامه داد: تکمیل خطوط ریلی داخلی بندر نیز در دستور کار قرار دارد و امیدواریم تا پایان امسال حدود 6 کیلومتر از خطوط ریلی داخل بندر کاسپین به بهرهبرداری برسد.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی تأکید کرد: با بهرهبرداری از این خطوط، وابستگی حملونقل کالا به جاده کاهش یافته و در صورت بروز هرگونه محدودیت در حملونقل جادهای، امکان انتقال بار از طریق شبکه ریلی بدون وقفه فراهم خواهد بود. این موضوع نقش مهمی در افزایش تابآوری و پایداری زنجیره حملونقل و تجارت کشور خواهد داشت.