فصل اقتصاد - اگر به جای نگاه کردن به تابلوی قیمت‌ها در بازار آزاد، به فاکتورهای پشت صحنه خط تولید نگاه کنیم، با یک پارادوکس عجیب روبرو می‌شویم؛ میانگین قیمت دلاری خودروهای تولید داخل سقوط کرده است!
، با توجه به شرایط جغرافیایی دشوار اسیای میانه و محدودیت‌های فصلی حمل‌ونقل، احتمال افزایش بیشتر این هزینه‌ها در ماه‌های پیش رو وجود دارد.
وی افزود: مساله صرفا افزایش کرایه حمل نیست؛ بخشی از محموله‌ها در مرزها و مسیرهای ترانزیتی متوقف می‌شوند و زمان رسیدن قطعات به کارخانه افزایش می‌یابد. این وضعیت علاوه بر افزایش هزینه حمل و نگهداری موجودی، ریسک توقف خطوط تولید را نیز بیشتر می‌کند.
جایگزینی حمل دریایی با مسیرهای زمینی و ریلی به‌سادگی امکان‌پذیر نیست
این کارشناس صنعت خودرو برای تشریح محدودیت ظرفیت مسیرهای جایگزین گفت: در گذشته یک کشتی پهن‌پیکر با ظرفیت حدود 11 هزار کانتینر می‌توانست محموله‌های خود را در بندر تخلیه کند اما در حمل جاده‌ای هر کامیون تنها یک کانتینر جابه‌جا می‌کند. ظرفیت قطارهای باری در مسیر چین، اسیای میانه و ایران نیز با محدودیت‌های زیرساختی مواجه است و هر قطار باری حداکثر حدود 50 کانتینر جابه‌جا می‌کند. از سوی دیگر، تفاوت عرض ریل میان چین و ایران از یک طرف و کشورهای اسیای میانه از طرف دیگر، محدودیت‌های بیشتری ایجاد کرده است. این مسیر ریلی حتی در اوج فعالیت خود نیز حداکثر سه تا چهار قطار باری در هفته داشته است.
او ادامه داد: افزایش ناگهانی حجم کالا در مسیرهای جایگزین می‌تواند زمان عبور محموله‌ها را از چند روز به چند هفته افزایش دهد. حتی اگر قطعه خریداری شده باشد، رسیدن به‌موقع ان به کارخانه تضمین‌شده نیست. ضمن اینکه در 6ماهه دوم سال نیز شرایط جوی و محدودیت‌های حمل جاده‌ای می‌تواند بر این وضعیت اثر بگذارد.
مقیسه همچنین با اشاره به پیامدهای جنگ و اسیب به زیرساخت‌ها و برخی تامین‌کنندگان گفت: انفجار بندر شهید رجایی و اسیب به بخش‌هایی از زنجیره تامین، مشکلات جدی ایجاد کرد. در یک مورد، اختلال در تامین قطعات و مواد اولیه، تولید ایران‌خودرو دیزل را برای حدود چهار ماه تحت تاثیر قرار داد. همچنین برخی شرکت‌های مهم در زنجیره تامین مواد اولیه و قطعات، از جمله در حوزه متالورژی پودر، فولاد و پتروشیمی، با اسیب و محدودیت مواجه شدند.
واردات باید با رعایت ملاحظات کالاهای اساسی صورت گیرد
او همچنین درباره بحث واردات خودرو گفت: در شرایطی که مسیرهای لجستیکی با محدودیت مواجه‌اند و تامین کالاهای اساسی نیز ممکن است تحت تاثیر قرار گیرد، باید اولویت‌بندی واردات با توجه به نیازهای ضروری کشور انجام شود. واردات خودرو نیز به ظرفیت حمل‌ونقل، دسترسی به ارز و امکان عبور کالا از مسیرهای تجاری وابسته است و نمی‌توان بدون توجه به این محدودیت‌ها درباره افزایش واردات تصمیم‌گیری کرد.