کاخ شمس، اشرافی ترین کاخ دوره پهلوی گردشگری

کاخ شمس، اشرافی ترین کاخ دوره پهلوی

  بزرگنمايي:

فصل اقتصاد - کاخ شمس کاخی مجهز و مرفه که توسط معماران برجسته آمریکایی برای شمس پهلوی در مهرشهر کرج طراحی شد. این کاخ به دلیل معماری ویژه‌اش، مروارید نام گرفت.
مقاله‌های مرتبط:
کاخ گلستان، نگین کاخ های تهران کاخ سلیمانیه؛ عمارتی باوقار و تنها در قلب کرج کاخ نیاوران ؛ قصر اختصاصی پهلوی‌ها
مهرشهر یکی از مناطق مهم شهر کرج ، دارای دو خیابان اصلی به نام‌های ارم و شهرداری است که در انتهای خیابان ارم کاخ مروارید یا همان کاخ شمس پهلوی قرار دارد. پس از ساخت کاخ مروارید و در زمان محمدرضا شاه پهلوی ، یک بلوار 4 بانده و منطقه‌ای ویلایی برای شهروندان در سه فاز در مجاورت کاخ ساخته شد که مهرشهر نام گرفت. شمس پهلوی به دلیل بیماری آسم این منطقه را برای زندگی انتخاب کرد. کاخ مروارید که هم اکنون نیز پا برجاست و عموما از آن با نام کاخ شمس یاد می‌شود، از آثار تاریخی و دیدنی مهرشهر و استان البرز محسوب می‌شود.
کاخ شمس البرز کاخ مروارید با زیر بنای 2500 متر مربع برای اقامت شمس پهلوی در سال‌های 1345 تا 1347 بنا شد. این بنا توسط وسلی پیترز، معمار آمریکایی و بنیاد فرانک لوید رایت با صرف هزینه یک میلیون دلار به شکل یک سفره ماهی که صدفی آن را در برگرفته است، طراحی و ساخته شد. این کاخ در زمینی به مساحت 111 هکتار با 2500 متر مربع زیربنا در مهرشهر کرج، انتهای خیابان ارم واقع شده است. تا سال 1357 به مدت 12 سال شمس پهلوی و خانواده او در این کاخ زندگی می‌کردند. گفته می‌شود شمس پهلوی در این کاخ ایرانی، اروپایی پذیرای مهمانان ویژه‌ای از داخل و خارج از کشور بوده است.
کاخ شمس البرز به گفته میرچی مدیر کل میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری استان البرز، کاخ مروارید یکی از با ارزش‌ترین کاخ‌های تاریخی ایران است و از لحاظ ویژگی‌های فنی از بسیاری از کاخ‌های موجود چند پله بالاتر است و تکنیک‌های که در ساخت، طراحی و رنگ آمیزی این مجموعه به کارگرفته شده حتی از سبک و شیوه ساخت کاخ سعدآباد نیز برتر است.
کاخ شمس البرز سازه اصلی بنا به صورت سفره ماهی طراحی شده است و ضلع شمالی کاخ و محوطه بیرونی دریاچه نیز به‌ شکل باله‌های سفره‌ماهی اجرا شده‌ است. در طراحی فضای بیرونی دریاچه کوچکی از سه طرف کاخ را احاطه کرده است. همه فضاهای معماری در زیر سقفی با فرم حلزونی و با نورگیرهای گوناگون و به‌شکل دانه‌های مروارید اجرا شده‌ است. تالار طلایی بار، دفتر مخصوص شمس، تالار پذیرایی، سالن سینما، سالن بیلیارد، استخر، آب‌نما، محل نگهداری پرندگان کمیاب، اتاق‌های خواب از بخش‌های متنوع این کاخ هستند. یکی از مهم‌ترین بخش‌های این کاخ اتاق صدف است که دارای تزئینات مختلفی بوده، به خصوص نمای بیرونی آن که بصورت حلزونی شکل ساخته شده‌ است.
کاخ شمس البرز این کاخ یکی از مجهزترین، مرفه‌ترین و اشرافی‌ترین بناهای دوره‌ی پهلوی محسوب می‌شود. در ساخت و ساز کاخ شمس، هیچ یک از اصول معماری ایرانی رعایت نشده و سبک، نقشه و ساختار آن کاملا غربی است. معماری این اثر که بخشی از تاریخ معماری مدرن است، با تاثیر از شیوه فرانک لوید رایت از پرآوازه‌ترین معماران آمریکایی است که از سوی یکی از شاگردان ایرانی‌اش به نام عامری شکل گرفته است.
کاخ شمس البرز پس از انقلاب این کاخ به بنیاد مستضعفان و بعد از حدود 15 سال به بنیاد تعاون واگذار شد و بنیاد تعاون سپاه نیز در ازای هزینه‌ی صدور مجوزِ ساخت‌ و ساز در حدود 80 هکتارِ این مجموعه، ساختمان‌های مسکونی مجموعه‌ی کاخ شمس را به شهرداری فروخت. از آن زمان از این کاخ به‌ عنوان موزه و با نام مجتمع اردویی، تفریحی شهید فهمیده استفاده شده است تا حدود سال 1382 و پس از بارش سنگین برف و با شکایت اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری، کار این مجتمع تفریحی به پایان رسید. 30 درصد یعنی 27 هکتار از مجموعه‌ کاخ مروارید به اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری استان البرز واگذار شد تا با مرمت و سامان‌دهی فضای کاخ، امکان بازدید عموم از آن فراهم شود. این کاخ اکنون در وضعیت نامناسبی قرار دارد و گفته می‌شود به بودجه‌ای معادل 200 میلیارد تومان برای بازسازی و مرمت نیاز دارد و هنوز مالکیت آن کامل تعیین نشده است. بیشتر بخش‌های بنا دچار آسیب‌های جدی شده است، سقف‌ها نم برداشته‌، جداره‌ و تزیینات سردرها کنده شده‌ و درب‌ها شکسته شده‌اند. آب باغ قطع شده است و درختان نادر آن زرد شده‌اند.
کاخ شمس البرز این اثر در سال 1382 به شماره ثبت 7067 در فهرست آثار ملی ایران قرار گرفته است.
کاخ شمس البرز عکس‌ها: احسان رستمی پور

ارسال نظر شما

Protected by FormShield

اخبار خواندنی

تشکیل کارگروه ویژه برای بررسی قیمت بلیت هواپیما

بازدید رئیس سازمان میراث‌فرهنگی از محور ساسانی فارس

1884 پروژه گردشگری با حجم سرمایه‌گذاری 43هزار میلیارد تومان درحال اجراست/ محور ساسانی فارس به محلی برای رونق گردشگری تبدیل شود

سفر رئیس سازمان میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری به استان فارس

مونسان سرای همایونی شیراز را افتتاح کرد

بازدید رئیس سازمان میراث‌فرهنگی از موسسه مطبوعاتی خبر و دفتر روزنامه توریسم در شیراز

مونسان از مجموعه گردشگری باکویه شیراز بازدید کرد

سفارت عراق و دریافت ویزای این کشور

راهنمای تحصیل در جمهوری آذربایجان

حقایق میدان بهارستان: شاهد رویدادهای تاریخی تلخ و شیرین

پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و معاونت حقوق مالکیت فکری وزارت دادگستری همکاری می‌کنند

مرمت بقعه شیخ صفی‌الدین اردبیلی به‌صورت مستمر در طول سال انجام می‌شود

عطر وجودی مرحوم شیرازی و انتظامی تا سال‌ها باقی است

روشنایی در موزه نور؛ اولین موزه هنر دیجیتال در پاریس

بخش خصوصی از مدیریت باثبات در گردشگری حمایت کرد/ به‌زودی تصمیمات لازم برای معاونت سرمایه‌گذاری سازمان میراث‌فرهنگی گرفته می‌شود

پیام تسلیت رئیس سازمان میراث‌فرهنگی به دبیر شورای عالی امنیت ملی

برترین موزه‌های تهران که باید از آنها بازدید کرد

آیا ورزش کردن به مقابله با جت لگ کمک می کند؟

بسته حمایت از بخش خصوصی گردشگری به دولت ارائه می‌شود

تشکیل فوری کمیته‌ای برای واقعی شدن قیمت سفر و هواپیما

فصل اقتصاد سایت تخصصی اقتصاد ایران

آگهی ها

  • نسخه سریع و مونیتورینگ فصل اقتصاد
  • تعرفه آگهی های فصل اقتصاد
  • باشگاه نخبگان، خبرنگان و کارآفرینان
  • شعار سازمان آگهی های فصل اقتصاد و فصل تجارت
  • اولین نمایشگاه بین المللی صنعت گاز